“CÁCH MẠNG XÃ HỘI” – NHỮNG ĐIỀU BẠN PHẢI BIẾT NẾU MUỐN THAY ĐỔI XÃ HỘI

Sáng 11/01, đại diện Cục Phát thanh, Truyền hình và Thông tin điện tử (thuộc Bộ Thông tin – Truyền thông) phát biểu một cách hằn học, rằng “trong vụ việc chống người thi hành công vụ ở xã Đồng Tâm, huyện Mỹ Đức, một số đối tượng đã lợi dụng đưa thông tin sai sự thật, thông tin bóp méo nhằm kích động người dân hiểu sai về vụ việc gây hoang mang dư luận, thông tin kích động chống đối chính quyền trên các nền tảng xuyên biên giới như Facebook”.

Người của Bộ Thông tin-Truyền thông lớn tiếng: “Facebook lại phản ứng rất chậm, quan liêu và làm theo ý mình… Vì vậy, đại diện Bộ Thông tin và Truyền thông đã trực tiếp gọi điện cho đại diện Facebook và tuyên bố: Đã đến lúc Việt Nam không còn kiên nhẫn với Facebook nếu Facebook tiếp tục không tuân thủ luật pháp Việt Nam như họ đã cam kết”.

Được biết, sau vụ tấn công của lực lượng liên ngành (công an, quân đội) vào làng Đồng Tâm trong đêm 09/01, Hà Nội đã liên tục gọi điện, nhắn tin, gửi thư, gửi công văn… cho Facebook, yêu cầu gỡ bỏ các nội dung “kích động”, kết hợp đe doạ, gây sức ép dữ dội. Tuy nhiên, trái với mong đợi của chính quyền Việt Nam, lần này Facebook tỏ ra khá “cứng đầu”, một mực muốn làm đúng quy trình của mình (điều mà giới chức Việt Nam gọi là “phản ứng rất chậm… và làm theo ý mình”).

Xung đột này giữa Facebook và nhà nước Việt Nam cho thấy một sự thật: Mạng xã hội là phương tiện rất tốt làm độc tài run sợ. Và còn hơn thế nữa.

* * *

Ngày nay, chúng ta đều biết đến vai trò của mạng xã hội trong thời đại internet toàn cầu. Mạng xã hội, đặc biệt là Facebook, giờ đây dường như đã không thể thiếu vắng trong cuộc sống của hàng triệu người Việt Nam. Rất nhiều người “ăn phây”, “ngủ phây”, buồn vui cũng đều “phây”.

Mạng xã hội còn có một vai trò khác rất lớn đối với các vấn đề chính trị – xã hội. Nó là công cụ để lan truyền các thông điệp với một tốc độ không thể kiểm soát. Do đó, mạng xã hội đã đóng vai trò cực kỳ quan trọng trong các cuộc cách mạng đường phố thời nay. Chúng ta đã từng chứng kiến những phong trào xã hội rầm rộ được hình thành nhờ mạng xã hội. Từ những sự kiện đã từng diễn ra ở Tunisia, ở Ai Cập năm 2011, cho đến các cuộc xuống đường kiên trì bền bỉ của người dân Hong Kong hiện nay, vai trò của mạng xã hội, của Internet đã phát huy tác dụng một cách tối đa.

Tuy nhiên, mạng xã hội bản thân nó không phải là nguyên nhân của các cuộc cách mạng, nó chỉ là công cụ hữu hiệu cho các nhà hoạt động sử dụng để tạo phong trào, để truyền tải thông điệp. Nguyên nhân thực sự của các cuộc cách mạng đến từ những bất công, áp bức trong nội tại một quốc gia. Và mạng xã hội cũng không phải là yếu tố có vai trò duy nhất quyết định thành công hay thất bại của một cuộc cách mạng. Cần phải kể đến các yếu tố khác, như: thái độ của giới chóp bu cầm quyền, của quân đội và lực lượng vũ trang, mức độ ủng hộ của người dân đối với lãnh đạo, khả năng huy động người của phe đối lập…

Nhà xuất bản Tự Do xin giới thiệu cuốn sách “CÁCH MẠNG XÃ HỘI: giới trẻ, truyền thông, và quân đội trong các các cuộc cách mạng ở Serbia (2000) , Ukraine (2004) , và Ai Cập (2011)”. Cuốn sách dày gần 300 trang, là một tuyển tập bài viết của các tác giả nước ngoài chuyên nghiên cứu về những cuộc cách mạng thay đổi xã hội tại Serbia, Ukraine và Ai Cập. Những nghiên cứu này rất hữu ích cho các nhà hoạt động và những người muốn xây dựng phong trào xã hội tại Việt Nam.

Sách do dịch giả An Nguyên chuyển ngữ, dành riêng cho độc giả của Nhà xuất bản Tự Do. Bạn muốn mua sách, xin liên hệ với chúng tôi qua Facebook fanpage này hoặc gửi email.